Światowy Dzień Wody 2021 obchodzony jest pod hasłem „Docenianie wody”.

Co roku 22 marca obchodzony jest Światowy Dzień Wody. Coroczne obchody tego święta mają na celu podnoszenie świadomości mieszkańców, jaką role w życiu człowieka odgrywa woda. To dobry moment, by przypomnieć, że wodę trzeba szanować.
W dniu 04.01.2021 r. weszła w życie nowa Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2020/2184 z dnia 16 grudnia 2020 r. w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi, a głównym jej celem jest osiągnięcie dobrego stanu wód. Na wdrożenie dyrektywy państwa członkowskie UE będą miały dwa lata.
Nowa dyrektywa określa ramowe zasady gwarantujące bezpieczeństwo wody, mianowicie:


1. Woda jest dobrem publicznym nie towarem:
Woda to dobro, o które należy dbać w sposób nierynkowy, a co za tym idzie, nie można wodą tak po prostu handlować. Woda jest podstawową potrzebą ludności i ochrona jej zasobów oraz udostępnianie jej mieszkańcom musi być pod szczególną kontrolą państwa.


2. Zasada zdrowej i czystej wody:
Dyrektywa zobowiązuje państwa członkowskie do stosowania środków niezbędnych do zapewnienia, aby woda przeznaczona do spożycia przez ludzi była zdrowa i czysta. Aby woda była zdrowa musi być wolna od wszelkich mikroorganizmów i pasożytów oraz wszelkich substancji w ilościach lub stężeniach, które stanowią potencjalne niebezpieczeństwo dla zdrowia ludzkiego.
W dyrektywie rozszerzony został zakres badań wody o parametry dotyczące zaburzeń gospodarki hormonalnej, farmaceutyków i mikroplastików (w szczególności z wód powierzchniowych). Wprowadzony został wymóg wprowadzenia Planów Bezpieczeństwa Wody w przedsiębiorstwach wodociągowych jak również zwrócono uwagę na wpływ wewnętrznych systemów wodociągowych w budynkach (instalacji wewnętrznej) na jakość wody (kontrola parametrów bakterii Legionella i ołowiu).
Państwa członkowskie UE będą musiały przedstawić plan działania mający na celu zmniejszenie strat wody- w całej UE około jedna czwarta wody pitnej nigdy nie dociera do konsumentów. Straty związane z nieszczelnością rur nie tylko wpływają na nadmierny pobór wody i energii, ale także mogą powodować przedostawanie się szkodliwych substancji do źródła wody pitnej. Wprowadzony zostanie również ujednolicony w skali UE system ocen materiałów do kontaktu z wodą przeznaczoną do spożycia przez ludzi.


3. Zasada dostępności do wody:
Do najistotniejszych zagadnień podjętych w zmienionej dyrektywie zaliczyć należy, zwłaszcza z punktu widzenia obywateli, dążenie do poszerzenia dostępu do wody przeznaczonej dla spożycia. Zgodnie z nowymi przepisami, kraje UE będą musiały poprawić dostęp do czystej wody dla wszystkich obywateli UE, zwłaszcza dla grup szczególnie wrażliwych, które nie mają do niej dostępu lub których dostęp jest ograniczony, poprzez instalowanie kranów lub pitników w miejscach publicznych lub zapewnienie alternatywnych systemów dostarczania wody.


4. Informowanie konsumentów:
Zwrócono też uwagę na konieczność poprawy informowania mieszkańców o jakości wody. Za niewystarczające uznano zamieszczanie stosownej informacji na stronie internetowej producenta wody, zalecając przekazywanie przynajmniej raz w roku wszystkim osobom zaopatrywanym w wodę kierowanej do nich informacji o jakości wody, w łatwo dostępnej formie (dodatku do faktury lub aplikacji elektronicznej). Informacja ta nie powinna się przy tym ograniczać do danych jakości wody, ale obejmować także cenę wody w przeliczeniu na litr. Aby klient mógł porównać własne zużycie wody, informacja powinna obejmować także ilość wody zużytej przez gospodarstwo domowe w wymiarze rocznym lub okresie rozliczeniowym w zestawieniu ze średnim zużyciem wody oraz rocznymi tendencjami w zużyciu wody przez gospodarstwa domowe.


Podsumowanie:
Nowa dyrektywa nakłada cały szereg nowych obowiązków na państwa członkowskie a w konsekwencji na przedsiębiorstwa wodociągowe. MPECWiK w Środzie Wielkopolskiej przygotowane jest do wdrożenie nowej dyrektywy pod względem organizacyjnym i kadrowym. Powołany zespół ds. bezpieczeństwa wody wraz z grupami roboczymi posiada niezbędne kompetencje do podjęcia obowiązków wynikających z dyrektywy. Opracowany i wdrażany plan bezpieczeństwa wody uwzględnia już niektóre rozwiązania zawarte w nowej dyrektywie. Rozbudowa laboratorium wychodzi naprzeciw wyzwaniom stawianym w nowych przepisach dotyczących standardów jakościowych. Ciągle rozbudowywany jest system dotyczący powiadamiania konsumentów o jakości i ilości pobranej wody. Pracownicy spółki uzyskali również niezbędne kwalifikacje z zakresu bezpieczeństwa systemów zaopatrzenia w wodę.

Aleksandra Górska
Koordynator ds. bezpieczeństwa wody w MPECWiK Środa Wlkp.